Op persoonlijke ontdekkingsreis in Gambia

Welke mooie activiteit in het kader van internationalisering is het delen waard?

“Hoewel ik al 25 jaar in het mbo werk en talloze studenten stimuleer om internationale ervaringen op te doen, had ik zelf nog nooit een vergelijkbare reis gemaakt. Dus vertrok ik alleen naar Gambia, een land waar ik via collega’s al een netwerk had opgebouwd. De reis bestond uit 2 delen: een week meelopen op een basisschool en een week meedraaien in en om een kleine kliniek. Niet als toerist, maar als professional die wilde leren, ervaren en meedoen.”

“Op de school zag ik hoe lesgeven met veel minder middelen gaat. Het bord was een zwart geschilderd stuk muur en de leerlingen slepen de punt van hun potlood met een mesje. De verschillen waren groot, maar ook deze docenten hebben de wens om de kinderen iets te leren.”

“In de kliniek ontdekte ik een totaal andere organisatie van zorg. Met mijn achtergrond als verpleegkundige keek ik met professionele ogen mee, maar ook met verwondering. En het belangrijkste: ik ervoer zelf hoe het voelt om volledig uit je vertrouwde omgeving te stappen."

Welke tips heb je voor anderen die een culturele en/of internationale uitwisseling willen organiseren?

“Alles begint bij een goed netwerk. Je kunt zo’n reis niet alleen opbouwen vanuit Nederland. Je hebt ter plekke mensen nodig die je vertrouwt, die je welkom heten en die studenten kunnen begeleiden.”

1. Gebruik bestaande netwerken – ga niet vanaf nul beginnen
“Ik kon mee in het netwerk van een collega die al jaren in Gambia actief was. Daardoor waren de stageplekken veilig, betrouwbaar en voorbereid op buitenlandse bezoekers. Zonder zo’n netwerk wordt het onnodig ingewikkeld – en soms zelfs onmogelijk.”

2. Zorg voor continuïteit in contactpersonen
“In landen waar zaken anders georganiseerd zijn, is het cruciaal dat dezelfde mensen betrokken blijven. Dat geeft vertrouwen voor school én studenten.”

3. Controleer afspraken vaker dan je gewend bent
“Waar in Nederland een afspraak ook écht een afspraak is, werkt dat in Gambia anders. Je moet vaker vragen: is dit geregeld? Is dit bevestigd? Is iedereen op de hoogte?”

4. Laat studenten nooit alleen gaan
“Buddy’s zijn een must. Niet omdat het niet veilig zou zijn, maar omdat samen kunnen praten en op elkaar kunnen leunen het verschil maakt op moeilijke momenten.”

5. Voorbereiding is onderdeel van het leren
“Binnen Scalda is dat stevig geregeld: studenten worden voorbereid op cultuurverschillen, op de SDG’s, op het omgaan met andere normen en waarden, en op hun eigen gedrag in een nieuwe context. Alleen een leuk reisje is niet het doel. Het gaat om leren.”

6. Regel de formele zaken op tijd
“SBB-erkenning, visum, lokale afspraken: het hoort erbij, maar met de juiste partners is het goed te doen."

"Cultuurverschillen, zelfstandigheid, jezelf opnieuw ontdekken – dát is de echte opbrengst."

Hoe maak je jouw collega’s enthousiast voor internationalisering?

“Binnen Scalda is er al een sterke visie op internationalisering, met 5 pijlers: ervaringsreizen, internationale stage, cultuurreis, Internationalisation at Home en jobshadowing voor docenten. Elke opleiding heeft een vertegenwoordiger in het team Internationalisering, waardoor er veel draagvlak is.”

“Daarnaast ziet je hoe krachtig het is wanneer docenten zélf internationale mobiliteit ervaren. Onlangs gingen 4 collega’s naar Cork in Ierland voor jobshadowing. Dat werkt als een olievlek: zij nemen verhalen mee naar hun teams én naar studenten, waardoor internationalisering vanzelf meer ingebed raakt in de schoolcultuur.”

“Het mooiste is dat studenten pas echt leren wie ze zijn als ze in een andere omgeving functioneren. Cultuurverschillen, zelfstandigheid, jezelf opnieuw ontdekken – dát is de echte opbrengst.”