Waarom juist het formele curriculum een sleutelrol speelt
De ambitie is vaak helder: alle studenten de kans geven om internationale ervaringen en competenties op te doen. Zo worden studenten beter voorbereid op een diverse samenleving en arbeidsmarkt. Tegelijkertijd roept dit een belangrijke vraag op: hoe geef je hier in het onderwijs structureel vorm aan, bijvoorbeeld via Internationalisation at Home?
Internationalisering krijgt in het onderwijs op verschillende manieren een plek. Internationalisation at Home richt zich daarbij op internationalisering binnen het curriculum. Door internationalisering zo een vaste plek te geven, wordt het niet iets dat ‘erbij’ komt, maar een bewust onderdeel van het onderwijsprogramma, verankerd in het onderwijsontwerp.
Alle studenten bereiken
In de praktijk blijkt het echter niet vanzelfsprekend om internationalisering structureel een plek te geven in het onderwijs. Binnen opleidingen en instellingen gebeurt veel, maar vaak gaat het om losse initiatieven. De inbedding van internationale en interculturele competenties is daarbij regelmatig afhankelijk van beschikbare middelen, beleid of individuele inzet van docenten en andere onderwijsprofessionals. Zolang internationalisering niet expliciet onderdeel is van het curriculum, blijft het een uitdaging om deze vorm van onderwijsontwikkeling duurzaam en samenhangend vorm te geven.
Niet voor niets speelt het formele curriculum hierin een sleutelrol: het is de enige plek waar alle studenten worden bereikt, en waar leerdoelen, onderwijsactiviteiten en toetsing samenkomen en internationalisering duurzaam kan worden geborgd.
Samen werken aan verankering
Dat geldt in het bijzonder voor Internationalisation at Home, waarbij internationale en interculturele leerdoelen voor alle studenten een vaste plek krijgen in het onderwijsprogramma. Zo ontstaat ruimte om deze leerdoelen gezamenlijk en structureel vorm te geven. Dit vraagt om samenwerking tussen docenten, onderwijskundigen en opleidingsmanagement.
Opleidingen werken met verschillende hulpmiddelen om internationalisering structureel in het curriculum op te nemen. Bij De Haagse Hogeschool is het principe van constructive aligment vertaald naar een concreet hulpmiddel: het Programme Logic Model (PLM).
Internationale dimensie
Voor docenten betekent dit dat leeruitkomsten expliciet een internationale component krijgen, vertelt onderwijsexpert Eveke de Louw, onderzoeker aan De Haagse Hogeschool, in de video over curriculuminternationalisering met de PLM-tool. “Deze tool biedt handvatten om te ontdekken waar de internationale dimensie in jouw onderwijs zit.”
Ook Claudia Bulnes, docent en onderzoeker aan De Haagse Hogeschool, benadrukt de brede inzetbaarheid van het PLM. “Docenten uit verschillende vak- en taalgebieden kunnen met de tool werken. Het belangrijkst is dat je bewust een internationale dimensie integreert, zodat studenten in aanraking komen met internationale elementen en zo interculturele competenties ontwikkelen.” Daarmee laat de PLM-tool zien hoe samenhang en verankering in de onderwijspraktijk vorm kunnen krijgen.
Meer weten?
Wil je verder verkennen hoe internationalisering duurzaam kan worden ingebed? Op de themapagina Het formele curriculum vind je meer achtergrond, praktijkvoorbeelden en informatie over het Programme Logic Model (PLM).